Wypożyczalnia samochodów Palermo
Jeśli Katania to Sycylia czarna — bazaltowa, wulkaniczna, jońska — to Palermo jest Sycylia złota, arabsko-normandzka, tyrreńska. Miasto, które w IX wieku było stolicą arabskiego emiratu, w XI wieku normańskiej Sycylii, w XII wieku stolicą Fryderyka II Hohenstaufa — i wszystko to się nawarstwiło jak mozaika w jednym z miejskich budynków. Cappella Palatina w Palazzo dei Normanni ma mozaiki bizantyńskie na ścianach, inskrypcje arabskie na sufitach i normandzką architekturę konstrukcyjną. Taki jest Palermo — trzy cywilizacje w jednym budynku.
Auto w Palermo ma jeszcze bardziej paradoksalną rolę niż w Neapolu. Samo miasto jest chaotyczne w jeździe — ruch bez reguł, skutery, wąskie uliczki Vucciria i Kalsa, parkowanie w drugim rzędzie, klaksony co pięć sekund. Ale bez auta nie ma dostępu do Monreale, do Segesty, do San Vito Lo Capo, do Agrigento — a to są powody, dla których w ogóle się tu przyjeżdża. Bierzemy klucz, zostawiamy auto w strzeżonym parkingu, zwiedzamy Palermo pieszo, i każdego ranka wyjeżdżamy w trasę.
Objazd wyspy (zachodnia Sycylia)
Ten landing pokrywa zachodni łuk Sycylii — od Palermo na zachód do Trapani, Erice, San Vito Lo Capo, Zingaro, na południe do Agrigento i doliny świątyń, z powrotem przez Corleone lub Caltanissetta. Około 260 km trzech dni jazdy, z czego 70 km to serpentyny (głównie w okolicach Erice, Pizzo Carbonara w Madonie, i drogi do rezerwatów przyrody). Maksymalna wysokość na trasie to Pizzo Carbonara (1613 m) w parku Madonie, ale praktyczna wysokość typowej trasy to 751 m na szczyt Erice.
Trzy dni dają rytm: dzień Monreale i Segesta (dwie świątynie różnych epok), dzień San Vito Lo Capo i Erice (plaże i górskie miasto), dzień Agrigento (grecka antyczność). Czwarty opcjonalny dzień — Cefalù i Madonie wzdłuż wybrzeża tyrreńskiego, gdy łączymy z Katanią przez A19.

Jak odebrać samochód z lotniska
Palermo Punta Raisi / Falcone-Borsellino (PMO) jest 32 km na zachód od Palermo, nad Morzem Tyrreńskim — lotnisko z własną legendą, bo dojazd do miasta jest częściowo autostradą A29, a częściowo widokiem na klify nad zatoką Capaci. Biura wypożyczalni są w “Rent-a-Car Centre” za terminalem — pięć minut pieszo lub darmowy shuttle z hali przylotów (oznaczenia wszędzie).
Wszystkie duże firmy plus lokalne Sicily By Car, Autonovarent, Locauto — mają często lepsze ceny dla 5–7 dni. Ceny w Palermo są nieco niższe niż w Katanii, a oferta porównywalna.
Uwaga kluczowa — jak w Katanii: bierzemy pełne CDW z zerowym udziałem własnym. Rozbijanie szyb w Palermo zdarza się, zwłaszcza na ulicznych parkingach; mikroszkody na karoserii są codziennością. 30 €/dzień pełnego ubezpieczenia zwraca się przy pierwszym zadrapaniu.
Wyjazd z PMO: A29 w kierunku Palermo (na wschód) lub A29dir w kierunku Trapani/Marsala (na zachód). Jeśli naszym planem na dzień jest San Vito Lo Capo albo Segesta — w ogóle nie jedziemy do Palermo pierwszego dnia, tylko skręcamy w A29dir i jedziemy od razu w trasę.
Wyspa ma sens tylko z własnym autem
Sycylia zachodnia to 260 km obwodu. Autobusy robią to w dwa dni. Z autem objedziesz całość w jeden tydzień i zobaczysz miejsca, do których nie dociera żaden rozkład.
Trzy trasy
Trasa 1: Monreale i Segesta (110 km)
Monreale jest dwadzieścia minut od centrum Palermo — SS186 na południe, wjazd na wzgórze z Palermo w dole. Duomo di Monreale to jedna z najważniejszych normańskich katedr Europy: 6340 m² bizantyńskich mozaik pokrywających każdą ścianę, absydy, stropy. Chrystus Pantokrator w głównej absydzie, Stary Testament w nawie, Nowy Testament w transepcie — jeśli nigdy nie widziałeś bizantyńskich mozaik w ich naturalnej skali, to jest miejsce. Klasztor benedyktynów obok z kolumnadami oboru. Zwiedzanie 2–3 godziny.
Obiad w Monreale (trattoria Da Mamma), potem A29dir na zachód, 50 km do Segesta. Tutaj wszystko jest inne: grecka świątynia dorycka z V wieku p.n.e. stoi na otwartym wzgórzu, bez murów wokół, bez turystycznego zaplecza. Nigdy nie została dokończona — brakuje dachu i części rzeźb — ale 36 kolumn stoi prosto i cały kompleks wydaje się zawieszony w powietrzu. Kilometr wyżej jest grecki teatr z widokiem na Zatokę Castellammarska. Powrót A29 wieczorem.
Trasa 2: San Vito Lo Capo, Erice i Zingaro (220 km)
Długi dzień, ale jedyny w Sycylii łączący plażę, górskie miasto i rezerwat przyrody. A29 do Trapani, potem SS187 do San Vito Lo Capo na samym końcu półwyspu. Białopiaskowa plaża w zatoczce z widokiem na Monte Monaco — jedna z najładniejszych plaż Sycylii, niedzielnie zatłoczona, ale w pełny tydzień poznasz jej urok. Szybka kąpiel, obiad w porcie.
Po południu Erice — 751 m n.p.m., średniowieczne miasto na szczycie góry z normandzkimi murami. Wjazd serpentyną SP3 z Valderice lub funikularem z Trapani (8 € w obie strony). Erice ma 60 kościołów na malutkiej powierzchni, ciasne brukowane uliczki, normandzki zamek Pepoli z widokiem na Morze Tyrreńskie i Morze Śródziemne jednocześnie. W dobre dni widać Tunezję na horyzoncie. Sprzedają tu kannoli ze świeżej ricotty — najlepsze w Sycylii.
Jeśli zostaje czas, w drodze powrotnej Rezerwat Zingaro — pierwszy pieszy rezerwat przyrody Włoch, 7 km wybrzeża bez drogi, ale z zatokami do kąpieli. Auto zostawiamy przy wjeździe (5 €/dzień), idziemy pieszo 2–3 km. Powrót A29 wieczorem, Palermo o 22:30.

Trasa 3: Agrigento i Dolina Świątyń (270 km)
SS121 i SS189 na południe, dwie godziny dwadzieścia do Agrigento. Parking Parcheggio Tempio di Giunone przy górnym wejściu do parku (5 €/dzień). Valle dei Templi — siedem doryckich świątyń z V wieku p.n.e., stojących na grzbiecie w skalnym krajobrazie:
- Świątynia Concordii (440 r. p.n.e.) — najlepiej zachowana świątynia grecka na świecie poza Partenonem. W VI wieku n.e. przerobiona na kościół, co ją uratowało.
- Świątynia Junony — częściowo w ruinie, z bazaltowymi kolumnami na grzbiecie.
- Świątynia Castora i Polluksa — cztery kolumny rekonstrukcyjne, najczęstsza pocztówka.
- Świątynia Zeusa Olimpijskiego — niedokończona, ruina, ale była największa grecka świątynia w starożytnym świecie (113 × 56 m).
Zwiedzanie 3–4 godziny w wolnym tempie, z przerwami na wodę (latem trzeba). Obowiązkowe wejście także do Muzeum Archeologicznego — jeden z najlepszych zbiorów sztuki greckiej w Europie.
Powrót SS189 i SS121 wieczorem, cztery godziny drogi łącznie, Palermo po 22:00. Ten dzień jest wyczerpujący, ale dolina świątyń jest jedną z tych rzeczy, których nie można przegapić — a z Palermo nie da się jej zrobić krótszym wyjazdem.
Parkingi
Palermo i parkowanie — temat delikatny. Nigdy nie zostawiamy auta na ulicy na dłużej niż pół godziny w nieznanych dzielnicach. Rozbijanie szyb, kradzieże z wnętrza, drobne stłuczki — wszystko się zdarza.
Praktyczne strzeżone parkingi:
- Parcheggio Foro Italico — 15 €/dzień, bezpośrednio przy morzu i starym mieście, pod monitoringiem. Nasz domyślny wybór.
- Parcheggio Centrale (Stazione) — 12 €/dzień, przy dworcu, ogrodzony.
- Parcheggio Politeama — 20 €/dzień, blisko Teatro Politeama, bezpieczniejszy, bo w centrum biznesowym.
- Parcheggio Oreto — 10 €/dzień, tańszy, trochę dalej od centrum, metro lub piechota 15 min.
Strefa niebieska (strisce blu) działa 8:00–20:00, 1 €/h, niedziele darmowe. Ale w Palermo często oznakowanie jest nieczytelne, parkomaty nie działają, a mandat przychodzi i tak.
Wyspa ma sens tylko z własnym autem
Sycylia zachodnia to 260 km obwodu. Autobusy robią to w dwa dni. Z autem objedziesz całość w jeden tydzień i zobaczysz miejsca, do których nie dociera żaden rozkład.
Kiedy jechać
Kwiecień, maj, wrzesień, październik — Sycylia w swoim najbezpieczniejszym klimacie (22–28 stopni), Madonie jeszcze zielone, plaże ciepłe od końca maja. Czerwiec dobry, ale już gorąco w głębi wyspy (Agrigento 32+ stopni). Lipiec i sierpień — 38 stopni w Dolinie Świątyń, San Vito tłoczne, Ferragosto (15 sierpnia) to pełny chaos. Listopad–marzec — Palermo przyjemne, miasto wciąż żyje, Monreale bez turystów, ale góry Madonie mogą być zamknięte przez śnieg, a morze zimne.
Zanim wyjedziesz
- Pełne CDW. Nie oszczędzamy na Sycylii zachodniej.
- Nic widocznego w aucie, szczególnie w Palermo przy Foro Italico i Orlando.
- Mała manualna skrzynia — Vucciria, Kalsa, Erice, Monreale mają uliczki, w których większe auto po prostu utknie.
- Agrigento rano (od 8:30), żeby uniknąć południowego upału. Kurtka nie potrzebna — czapka i woda tak.
- Kannoli w Erice z Pasticceria Maria Grammatico — legendarne, wcześnie w sezonie się kończą.
- Do Katanii 210 km przez A19 albo A20, 2,5 godziny — jeśli łączymy pełną Sycylię.
- Do Cagliari — prom z Palermo (12 godzin, całonocny) lub samolot z PMO. Sardynia jest logistycznie osobna.
- Hub Włochy — pozostałe sześć miast, w tym kontynentalna trzech różnych bramy.

Pętla wokół wyspy
Trzy gotowe trasy jednodniowe
Palermo → Monreale → Segesta
SS186 na południe, dwadzieścia minut do Monreale. Katedra ma 6340 m² bizantyńskich mozaik — jedna z najważniejszych budowli normańskich. Po południu A29 do Segesty, gdzie dorycka świątynia V wieku p.n.e. stoi na otwartym polu, bez murów wokół.
Palermo → San Vito Lo Capo → Erice → Zingaro
A29 do Trapani, potem SS187 do San Vito. Plaża z białym piaskiem i widokiem na Monte Monaco. Po południu wjazd serpentynem na Erice — średniowieczne miasto na skale 751 m n.p.m. z normandzkimi murami. Powrót przez Zingaro — pieszy rezerwat przyrody.
Palermo → Agrigento → Valle dei Templi
SS121 i SS189 na południe, dwie godziny do Agrigento. Dolina Świątyń to siedem doryckich świątyń greckich z V wieku p.n.e. — niektóre lepiej zachowane niż wszystko w Grecji. Świątynia Concordii stoi niemal nietknięta. Cały dzień, powrót wieczorem.