Wypożyczalnia samochodów Ajia Napa — Cape Greco i wschodni kąt Cypru

Ajia Napa ma w Polsce reputację miejsca, gdzie jeździ się na techno, plaże i ouzo, i to jest tylko połowa prawdy. Druga połowa to jest to, co widać pięć kilometrów za kurortem: Cape Greco z klifami i jaskiniami morskimi, Fig Tree Bay z turkusową wodą i figowcem rosnącym na brzegu, Konnos Bay z białym piaskiem, linia graniczna Famagusty z punktu widokowego w Dherynii — miasto-widmo Varosha zamknięte od 1974 roku. Ajia Napa jest małą bazą, ale z niej wszystkie te punkty są w zasięgu 15–40 minut. To jest najbardziej wschodni kąt wyspy, i my go lubimy — poza lipcem i sierpniem.

Dlaczego Ajia Napa

Najważniejszy powód to geografia: Ajia Napa leży w najdalej wysuniętym punkcie wyspy. Cape Greco, Konnos, Protaras, Fig Tree Bay — wszystko to jest maksymalnie 15 minut drogi. Dla kogoś, kto chce plaże i tylko plaże, nie ma na Cyprze lepszej bazy. To także najkrótsza trasa do granicznego punktu Famagusty (Dherynia) i najbliższe miejsce, w którym można zobaczyć Varoshę — miasto-duch, opuszczone po tureckiej inwazji 1974 roku, które do niedawna było całkowicie zamknięte.

Drugi powód — Ajia Napa jest tania. Ceny wynajmu aut startują od 85 zł/dzień (najniżej na całej wyspie razem z Larnaką), bo konkurencja jest ostra i sezon trzyma się blisko pięciu miesięcy. Hotele też są tańsze niż Pafos albo Limassol — Protaras (sąsiedni kurort) ma apartamenty rodzinne w cenie połowy tego, co Pafos w sezonie.

Trzeci — Ajia Napa pustoszeje w niskim sezonie. Październik, listopad, marzec, kwiecień — miasto jest prawie puste, ceny spadają o 50%, plaże są tylko twoje, a temperatury jeszcze rozsądne (20–23 stopnie). To jest, naszym zdaniem, najlepszy czas — omija się imprezowy tłum i ma się cały wschód Cypru do siebie.

Czwarty argument to logistyka: Ajia Napa nie ma lotniska, ale jest blisko LCA (50 km autostradą A3, 40 minut). To odległość mniejsza niż z Limassol, a LCA ma najwięcej połączeń z Polską. Minus: z Pafos (PFO) to 130 km — godzina i 40 minut jazdy, to już dużo, więc z Pafos raczej nie przylatujemy.

Jak odebrać samochód (z LCA)

Ajia Napa nie ma własnego lotniska. Wynajmujesz auto w LCA (Larnaka International) — 50 km, autostradą A3 w 40 minut. Procedura odbioru jest taka sama, jak dla samej Larnaki — piszemy o tym szczegółowo w landingu Larnaki — trzy rzeczy do sprawdzenia (klauzula TRNC, polisa, rysy), wyjazd ronda w kierunku A3. Tu wspomnimy tylko dwie specyficzne dla Ajia Napy kwestie.

Pierwsza: jeśli planujesz przekroczenie granicy do TRNC (Famagusta, Karpas), to z Ajia Napy najprościej jest wynająć osobne auto od lokalnego brokera z ubezpieczeniem na północną stronę. W Ajia Napie i Paralimni jest kilka takich firm (np. Petros Rent-a-Car, Panton Cars) — robią auto dostarczyć pod hotel, ubezpieczenie obejmuje TRNC, koszt 40–60 € dziennie. Wynajęte w LCA auto zostawiasz w hotelu, na dzień wjeżdżasz innym samochodem. To jest wyjątkowy scenariusz, o którym wspominamy tylko tutaj, bo Ajia Napa jest jedynym cypryjskim miastem, w którym ta usługa jest powszechna.

Druga: z LCA droga do Ajia Napy prowadzi autostradą A3, ale ostatnie 10 km (od Paralimni do Ajia Napy) to już drogi lokalne — rondo, ronda, dwa większe skrzyżowania. Pierwszy raz z wynajętym autem i z lewostronnym ruchem to jest moment, kiedy najłatwiej pomylić pas. Zwolnij, patrz w lusterko boczne, trzymaj się lewej strony. Adaptacja zajmuje godzinę — do momentu, kiedy zaczynasz odruchowo skręcać w dobrą stronę na rondzie.

Trzy trasy jednego dnia

Trasa 1: Ajia Napa → Cape Greco → Konnos Bay → Protaras

40 km, cały dzień, najkrótsza ale najładniejsza. Cape Greco jest 15 minut od centrum Ajia Napy drogą E309. To park narodowy na najdalej wysuniętym na wschód przylądku Cypru — klify, jałowiec, jaskinie morskie (Sea Caves), które można oglądać z góry i schodzić do nich po ścieżkach. Biała kapliczka Agioi Anargyroi stoi na skale nad morzem, obok są skoki do wody dla odważnych (nie polecamy, kamienie są ostre, a głębokości nie widać z góry). Park ma kilka parkingów darmowych, ścieżki dobrze oznakowane, pełna pętla pieszo zajmuje około 1,5 godziny.

Z Cape Greco 10 minut do Konnos Bay — mała piaszczysta zatoczka z krystaliczną wodą, zwykle mniej tłoczna niż inne plaże. Parking darmowy nad klifem, schody w dół. Obiad w tawernie Konnos Bay Restaurant (nad plażą, rodzinna, świeże ryby). Po południu 5 minut do Protaras — kurort mniej imprezowy niż Ajia Napa, z Fig Tree Bay (długa plaża biało-turkusowa, figowiec na brzegu) i “Church of Prophet Elias” na wzgórzu, do której wchodzi się po 150 schodach dla panoramy. Wieczór w Protaras na kolacji, powrót do Ajia Napy 20 minut. 40 km w sumie, dzień leniwy, ale w pamięci zostaje jako “ten, kiedy Cypr wyglądał jak pocztówka”.

Trasa 2: Ajia Napa → Paralimni → Dherynia → granica Famagusty

60 km, jeden dzień, trasa poważna — nie rekreacyjna, raczej edukacyjno-historyczna. Drogą E309 na północ do Paralimni (miasteczko administracyjne regionu), potem 10 km do Dherynii. W Dherynii jest Dherynia Cultural Centre z wystawą o inwazji 1974 roku i z tarasem widokowym na zieloną linię. Z tarasu widać Varoshę — kurortowe dzielnice Famagusty, które w 1974 roku zostały opuszczone przez greckich cypryjczyków po inwazji tureckiej i pozostały puste przez dekady. Od 2020 roku część Varoshy została otwarta dla turystów (po stronie TRNC), ale my nie przekraczamy granicy wynajętym autem z ROC — ryzyko kary z wypożyczalni jest zbyt duże.

Wystawa w Dherynii zajmuje 1–1,5 godziny, z tarasu widok robi wrażenie — plaże Varoshy puste, bloki hotelowe opuszczone, rdza na żelbetach. To jest najbardziej surowy dzień w okolicy i nie jest dla wszystkich. My ten dzień planujemy dla osób, które chcą zrozumieć, że Cypr to nie jest wyłącznie wino i plaże — że 1974 rok jest dla cypryjczyków wciąż otwartą raną i że Varosha symbolizuje niemożliwy do zagojenia brak. Powrót przez Paralimni i Protaras, 30 minut do Ajia Napy. Dzień trzeba uzupełnić czymś lżejszym — zwykle popołudnie na plaży Nissi albo kolacja nad portem.

Trasa 3: Ajia Napa → Larnaka → Lefkara → Choirokoitia

140 km, jeden dzień, “clockwise ring”. To jest dzień, w którym wyjeżdżasz z Ajia Napy dalej niż zwykle — na zachód, w stronę Larnaki i Troodosu. Autostradą A3 do Larnaki 40 minut, krótki postój na promenadzie Finikoudes (kawa, palmy, widok na zatokę), potem 5 minut do Hala Sultan Tekke i solnego jeziora Larnaki — to osmański meczet XVII wieku nad świętym dla islamu miejscem, otoczony jeziorem, na którym w zimie zbierają się flamingi (grudzień–marzec). Jedno z dziwniejszych miejsc na wyspie — arabska architektura nad różowym jeziorem z flamingami.

Dalej autostradą A1 w kierunku Limassol, zjazd na Pano Lefkara — wioska koronek i srebra, o której piszemy więcej w landingu Larnaki. Tu obiad, godzina na uliczkach, jeden sklep z koronką. 25 km na wschód do Choirokoitii — neolityczne siedlisko z 7000 p.n.e., UNESCO, 45 minut zwiedzania. Powrót A1 → A3 do Ajia Napy, 1,5 godziny. 140 km, 10 godzin dnia, ale jest to jedyny sposób, żeby zobaczyć zachodnią stronę wschodu z Ajia Napy. Jeśli zostajesz tylko na 3 dni — pomiń tę trasę, wtedy Larnaka jest lepszą bazą.

Parkingi w Ajia Napa

Ajia Napa jest mała i większość parkingów jest darmowa. Centrum (plac z kościołem Agia Napa — XIV-wieczny klasztor z fasady wenecki) ma kilka placyków z darmowymi miejscami nawet w lipcu (w lipcu trudno znaleźć, ale jest to techniczna kwestia tłoku, nie płatności). Plaża Nissi — w sezonie (maj–październik) 3 €/dzień w automacie, poza sezonem darmowo. Makronissos (sąsiednia plaża) — darmowo cały rok. Konnos Bay — darmowo. Cape Greco Park — darmowo. Protaras (Fig Tree Bay) — darmowo, ale w lipcu trzeba zostawić auto 500 m dalej i iść pieszo.

Hotele w Ajia Napie i Protaras dają swój parking w cenie noclegu — to jest standard. Jedyne sytuacje, w których radzimy parking kryty, to noc w lipcu–sierpniu przy plaży Nissi (parking uliczny bywa zatłoczony), ale to szczegół.

Kiedy jechać

Najbardziej my lubimy: maj, czerwiec, wrzesień, październik. 23–28 stopni, morze ciepłe (22–25 °C), plaże pustoszeją w październiku, a jesienne światło na Cape Greco jest spektakularne. Lipiec i sierpień — 33–36 stopni, centrum Ajia Napy w nocy to klubowa dzielnica, plaże Nissi i Makronissos zapełniają się od 10:00 rano, a restauracje mają kolejki. Dla kogoś, kto lubi imprezowy Cypr — jest to okres idealny. Dla nas — za dużo. Zima w Ajia Napie jest ciepła (15–17 °C), ale kurort pustoszeje całkowicie — połowa restauracji zamknięta, hotele po 30 € za noc, wszystkie plaże tylko dla Ciebie. To jest okres, w którym Ajia Napa przestaje być Ajia Napą i staje się pustym cypryjskim wybrzeżem — i dla niektórych to jest właśnie to, czego szukają.

Zanim wyjedziesz

Cypryjskie podstawy — te same co w Pafos, Larnace i Limassol: lewy ruch, 25 lat minimum, 3 lata doświadczenia, karta kredytowa, autostrady darmowe, zakaz wjazdu do TRNC, paliwo 1,45–1,55 €/l. W Ajia Napie dodamy kilka rzeczy specyficznych dla tego wschodniego kąta wyspy.

Pierwsza: latem (szczególnie piątki i soboty wieczór) droga z Ajia Napy do Protaras i z powrotem bywa zatorowa z kierowców wracających z nocnych klubów — unikamy jazdy autem po 1:00 w nocy w sezonie, taxi są tańsze i bezpieczniejsze. Druga: na plażach wschodniego Cypru rośnie charakterystyczny rodzaj kaktusa (prickly pear) — jego igły bardzo łatwo przekłuwają opony, a wypożyczalnia liczy wymianę 80–120 €. Unikamy parkowania na boczniakach, które wyglądają na “okazyjne miejsce postojowe”. Trzecia: Cape Greco po zmroku jest zamknięty dla aut, brama przy wjeździe się zamyka, trzeba wyjechać przed 20:00 w sezonie, 17:00 w zimie. Ostatnia: Ajia Napa ma mało stacji benzynowych — najbliższa jest przy wyjeździe w kierunku Paralimni, poza tym trzeba jechać 10 km do najbliższej przy autostradzie A3. Tankuj przy wyjeździe na dzienną trasę, nie czekaj do wieczora.

Dla kogoś, kto planuje tylko wschód Cypru, Ajia Napa ma sens jako baza — 3–4 dni na plażach i Cape Greco, bez konieczności jeżdżenia gdziekolwiek dalej. Dla kogoś, kto chce objazd całej wyspy, Larnaka albo Pafos są praktyczniejsze. Ajia Napa to kąt — piękny, ale skończony. Chcesz więcej — jedź do środka wyspy albo do zachodu.

Trzy gotowe trasy jednodniowe