Wypożyczalnia samochodów Chania — zachodnia Kreta, Balos i Elafonisi

Chania (czyt. “Hania”) jest tą częścią Krety, o której Niemcy, Francuzi i coraz więcej Polaków mówią, że jest “ładniejszą” połową wyspy. Zostawmy rankingi na boku — nie taki jest cel tego tekstu — ale istnieje kilka obiektywnych różnic. Chania ma najlepiej zachowane weneckie stare miasto Krety, plaże Balos i Elafonisi (które każdy turystyczny magazyn świata umieszcza na swoich “top 50 beaches”), a na południu Morze Libijskie, które jest zupełnie innym morzem niż Egejskie po drugiej stronie wyspy — cieplejsze, bardziej turkusowe, z mniejszymi plażami schowanymi między klifami. A nad tym wszystkim stoją Białe Góry (Lefka Ori) z wąwozem Samaria — jedną z najważniejszych pieszych tras Europy. Auto w Chanii służy dokładnie po to, żeby dojechać do tych miejsc, bo autobusy robią to w 3× dłuższym czasie i nie wszędzie.

Lotnisko i pierwsze pół godziny

Lotnisko Chania Ioannis Daskalogiannis (CHQ) leży na półwyspie Akrotiri, 15 km na wschód od starego miasta. To mały port z dwoma terminalami, gdzie wszystkie wypożyczalnie mają biura przy wyjściu z hali przylotów. W sezonie (czerwiec–wrzesień) hala bywa natłoczona przez grupy charterowe, ale poza sezonem odbiór auta zajmuje 10 minut. Transfer do starego miasta drogą EO90 — 20 minut, mijając piękną plażę Kalathas i klasztor Agia Triada.

Same Chania — tu uwaga — są ulicą pieszą w starym mieście, i auto prowadzone przez GPS w uliczki między weneckimi kamienicami kończy się blokadą, bo znaki “pojazdy mieszkańców” oznaczają dokładnie to, co mówią. Najlepsze rozwiązanie: zaparkować przy porcie (strefa Koum Kapi, 5 €/dzień całodobowo) i dalej pieszo. Stare miasto jest idealnie pieszą dzielnicą, z wąskich uliczek, weneckim portem o zachodzie słońca i meczetem Kioutsouk Hassan w samym sercu promenady. Minimalny wiek kierowcy — 23 lata, jak w całej Grecji.

Balos, Elafonisi, Samaria — trzy ikony

Zachodnia Kreta ma trzy obowiązkowe trasy i każda zajmuje cały dzień. Najlepiej rozłożyć je na trzy dni; w ostateczności na dwa z pominięciem Samarii.

Balos jest laguną między półwyspem Gramvousa a bezludną wyspą. Woda jest tak płytka, że w niektórych miejscach można przejść kilometr w poprzek zatoki, a kolor — prawdziwie karaibski turkus. Droga asfaltowa kończy się przy wiosce Kaliviani; dalej 6 kilometrów szutru prowadzi do parkingu, skąd trzeba zejść 25 minut ostrą ścieżką w dół (a potem wrócić 40 minut w górę). Ten ostatni fragment jest powodem, dla którego polecamy mały SUV — nie ze względu na prześwit (można jechać Yarisem), ale bo wypożyczalnia nie zwróci kaucji, jeśli uszkodzicie olej albo dolne spoilery na szutrze. Alternatywa: łódka z Kissamos, 27 € od osoby, która zabiera też na Gramvousę. Trasa 1.

Elafonisi to drugi obowiązkowy punkt: laguna z różowym piaskiem, 75 km na południowy zachód od Chanii. Droga z Chanii prowadzi przez wąwóz Topolia (malowniczy jednorazowy tunel w skale) i górskie wioski zachodniej Kydonias; nie jest szybka (półtora godziny netto), ale malownicza. Sama plaża jest publiczna, parking kosztuje 3 €, a różowy kolor piasku pochodzi z mikroskopijnych czerwonych skorupek foraminifer, które morze kruszy na brzegu. Najlepiej wjechać przed 10:00 rano — po 11:00 zaczyna się korek na ostatnich 5 km do parkingu, a w środku sierpnia trwa do 15:00. Trasa 2.

Wąwóz Samaria wymaga zupełnie innego podejścia. To 16-kilometrowa piesza trasa z Omalos na wysokości 1200 m n.p.m. do Agia Roumeli nad Morzem Libijskim — schodzicie 6–7 godzin w dół, a na dole łapiecie prom (nie wracacie tą samą drogą, bo nie ma powrotu w górę). Z Agia Roumeli prom zabiera do Sougii albo Chora Sfakion, skąd autobus wraca do Omalos po zostawione auto. Cały cykl: 12 godzin, tylko maj–październik (wąwóz zamknięty zimą z powodu powodzi). Buty trekkingowe obowiązkowe, woda 1,5 litra od osoby, krem z filtrem, wcześnie rano start (brama otwiera o 7:00). Trasa 3.

Praktyka: drogi, parking, jedna pułapka

Zachodnia Kreta ma 420 kilometrów ring roadu — mniej niż środkowa i wschodnia razem wzięte, ale 120 km tego są serpentyny (wąwóz Topolia, przełęcz do Sougii, droga do Omalos). Autostrada E75 wzdłuż północnego wybrzeża jest szybka i bezpłatna — od Chanii do granicy z regionem Rethymno trzyma limit 100 km/h, asfalt gładki. Zjazdy do południowego wybrzeża (Paleochora, Sougia, Chora Sfakion) to już inny świat: pojedyncze drogi górskie z serpentynami 40 km/h, bez alternatywy.

Parking w starym mieście Chanii jest niemożliwy (strefa ruchu pieszego i wąskie uliczki). Płatne parkingi są przy wenckim porcie (5 €/dzień strefa Koum Kapi) i dalej na zachód przy plaży Nea Chora (3 €/dzień, bezpłatny w nocy). Poza miastem parking jest prawie wszystkie darmowy, z wyjątkiem Balos (5 €) i Elafonisi (3 €) w sezonie.

Jedna pułapka: GPS na Krecie zachodniej uparcie kieruje na najkrótsze drogi, które czasem okazują się szutrami przez góry. Jeśli widzicie, że asfalt kończy się za najbliższym zakrętem — zawracajcie. To nie jest droga dla wypożyczonego auta i szkody z tytułu uszkodzenia opon/zawieszenia nie są objęte standardową polisą.

Benzyna w Chanii chodzi po 1,82–1,90 €/l, diesel 1,62–1,70 €/l. Najtańsze stacje są na obwodnicy Chanii i na E75 w kierunku Rethymno; najdroższe w Paleochorze i Sougii na południu (o 10 groszy więcej, bo paliwo dojeżdża tu cięższymi drogami).

Sezon

Czerwiec i wrzesień są najlepsze dla Chanii. W czerwcu powietrze ma 26–29 °C, morze 22–24 °C, stare miasto jeszcze nie jest totalnie zatłoczone, a wąwóz Samaria otwarty. Wrzesień jest podobny — woda cieplejsza (25 °C) po całym lecie, tłumy znikają po pierwszym tygodniu września, ceny spadają. Lipiec i sierpień to 33–38 °C i korki przy zjeździe na Elafonisi + Balos; jeśli musicie jechać w tym okresie, wyjeżdżajcie z Chanii przed 7:30. Maj jest chłodniejszy (22–25 °C, morze 19 °C — dla Polaka wciąż za zimne), ale roślinność jest zielona i wąwóz Samaria wygląda najpiękniej. Październik kończy sezon promów na Agia Roumeli i Sougię, więc Samaria dostępna tylko do ~15 października.

Grecja to też Heraklion 140 km na wschód (środkowa i wschodnia Kreta), oraz Korfu na drugim końcu kraju w Morzu Jońskim. CHQ jest zachodnią bramą Krety — i drogą do tych plaż, które większość Europy widzi tylko na zdjęciach.

Trzy gotowe trasy jednodniowe